Other formats

    Adobe Portable Document Format file (facsimile images)   TEI XML file   ePub eBook file  

Connect

    mail icontwitter iconBlogspot iconrss icon

Nga Korero Paramete: 1881-1885

Wenerei, te 7 o Hune, 1882

Wenerei, te 7 o Hune, 1882.

Ture Kooti Whakawa Whenua Maori.

H. M. Tawhai.—Tana patai ki te Kawanatanga. "Mehemea ka homai e te Kawanatanga he Pire hei whakakore atu i te rarangi 55 o te Ture Kooti Whakawa Whenua Maori 1880?" I te tunga o te Kooti Whakawa Whenua Maori ki taku takiwa i utu moni nga Maori i raro i te 55 o nga rarangi o "Te Ture Kooti Whakawa Whenua Maori, 1880," a whakahe ana nga Maori i taua rarangi, natemea hoki he hoatu tenei i nga whenua ki nga tangata e kaha ana ki te utu i ana moni, i te mea kaore nga tangata whaitake ki te whenua e kaha ki te utu i aua moni. Ko etahi o nga Maori o taku takiwa kaore i kaha ki te utu i aua moni, i wehi hoki ki nga tikanga o taua rarangi, no reira i unuhia ai o ratou whenua i te Kooti. I tono mai ano ratou kia tahuri au ki te rapu huarahi hei unu i tenei mate e pa nei kia ratou i runga i taua rarangi, no reira au i tuku ai i tenei patai kia ata whakaarohia taua take e te Minita mo te taha Maori.

Te Paraihe.—Tana whakahoki mai. Kaore te Kawanatanga e tahuri ki te mahi Pire hei whakakore i taua rarangi e korerotia mai na e te rangatira na.

Rerewe I Mawhera.

H. K. Taiaroa.—E hiahia ana au kia whakaaetia mai e te Kawanatanga te motiui e mau nei i taku ingoa, he mea poto hoki, e kore e roa te mahinga mai i aua pukapuka. Tukua atu ana te motini kia pataia atu ki te Whare. "(1.) Kia whakatakotoria ki te tepu o te Whare nga pukapuka katoa e pa ana ki te whakawa mo nga whenua Maori i riro i te Rerewe o Mawhera, me te whakamaoritanga; (2.) Te nui o Te whenua i pau i taua Rerewe; (3.) To utu tika o taua whenua; (4.) Me te utu i whakataua e te Kooti.

Te Honehana.—Na te Make taua tono mo te taha ki nga Maori kia utua taua whenua i tangohia mo te Rerewe o Mawhera. Heoti ano ta te Kawanatanga i mohio ai, ko te tukunga o taua kereme, a i runga hoki i ta ratou whakaaro he nui rawa te moni i tonoa, no reira i tukua atu ai ki te Kooti Whakarite. Kei te mohio te Kawanatanga ki te nui o te moni i whakataua e te Kooti, engari kaore i te Kawanatanga nga pukapuka me nga korero i whakapuakina ki te aroaro o te Kooti i whakahaeretia ai te whakataunga a taua Kooti. Ko nga moni i tonoa e taua kereme e £9,701 7s. 6d., ko nga moni i whakataua e te Kooti e £3,500. Ka mau enei whika ki nga rarangi o te pukapuka whaikorero o te Whare, e kore hoki pea e whaitake inaianei kia mahia mai nga pukapuka e tonoa nei i roto i tenei motini.

H. K. Taiaroa.—Me unu e au taku motini, kua tae mai hoki ki au nga pukukapuka i muri mai i taku tukunga i tenei motini.